Fifanarahana momba ny Tany Hay sy Ngazana
Teto Madagasikara, ny drafitry ny hetsika nasionaly (PAN) hiadiana amin’ny tany efitra dia nolaniana tamin’ny didim-panjakana laharana 199-2003 tamin’ny 11 martsa 2003 izay mametraka toromarika roa mazava amin’ny fampivelarana ny fahalalana, dia ny fampiroboroboana ny fahatsiarovan-tena sy ny toe-tsain’ny mpandray anjara ary ( ii) fanatsarana ny vokatra sy famerenana amin'ny laoniny ireo faritra voakasika. Nolanian’ny Governemanta tamin’ny alalan’ny didim-panjakana laharana 2015-747 tamin’ny 04/28/15 ny fampifanarahana ny drafi-pihetsika nasionaly (PAN alignée) ary nahafahana nanamafy ny fandraisan’anjaran’ny firenena sy namaritra ny toe-javatra iainan’ireo faritra voakasika tamin’ny alalan’ny fandripahana sy ny tany. fahapotehana ary hahita ny dinamikany rehefa mandeha ny fotoana. Ireo ezaka ireo dia hamafisina amin'izao fotoana izao amin'ny famaritana ny tanjona an-tsitrapo ho an'ny tsy fitoviana amin'ny tany (LDN) izay "fanjakana izay ny habetsahana sy ny kalitaon'ny tany ilaina hanohanana ny asa sy ny serivisy momba ny tontolo iainana ary ny fanatsarana ny sakafo ara-pahasalamana dia mijanona ho marin-toerana na mitombo ao anatin'ny tontolo iainana voafaritra ary mizana ara-potoana sy ara-potoana”
Ity dingana ity dia natao niaraka tamin'ny fanohanan'ny vondron'asa isan-karazany izay mampivondrona ireo mpisehatra avy amin'ny fanjakana, ny sehatra tsy miankina, ny fiarahamonim-pirenena ary ireo andrim-pikarohana miasa amin'ny fitantanana ny tany maharitra. Ny dingan'ny famaritana ny tanjona tsy miandany amin'ny fahapotehan'ny tany dia nahafahana nanamafy ny hetsika efa natao teto amin'ny firenena ka mamaly ny filan'ny firenena amin'ny lafiny ara-tsakafo sy ny rano, manamaivana ny fiantraikan'ny fiovan'ny toetr'andro sy ny fampifanarahana, mampiroborobo ny fandraisana andraikitra ny fanjifana sy ny ady amin'ny fifandirana amin'ny fahazoana harena, indrindra ny fampiasana ny tany. Ny famakafakana ara-tantara momba ireo tondro telo nofidiana, dia ny fiovan'ny fampiasana ny tany, ny karbaona tany ary ny fihetsehan'ny fahavokarana tany teo anelanelan'ny taona 2000 sy 2010, dia nahafahana nanamarika ny fahasimbana mitohy mifandray amin'ny fandripahana ala ho an'ny faritra fambolena sy ahitra. , fahaverezan'ny karbaona organika amin'ny tany sy ny vokatra azo avy amin'ny tany amin'ny kilasy fampiasana ny tany azo antoka.
Ny LDN an-tsitrapo an'i Madagasikara dia mikendry ny Tanjona maneran-tany Manolo-tena i Madagasikara amin'ny fanatrarana ny tsy fiandaniana amin'ny fahapotehan'ny tany amin'ny taona 2030. Tanjona manokana - Fanatsarana ny vokatra sy ny tahirin'ny karbaona any amin'ny faritra voavoly sy ahitra - Fanatsarana ny fandrakofana fotodrafitrasa maitso - Ahena ny fiovan'ny ala ho karazana rakotra zavamaniry hafa amin'ny taona 2030 - Ahena ny fiovan'ny tany mando ho karazana rakotry ny zavamaniry amin'ny taona 2030.
Mifototra amin'ny fifandaminana eo amin'ny samy sehatra ao anatin'ny rafitra fandrindrana ny faritany mazava sy tena ilaina mba hiantohana ny fitantanana ny tany maharitra amin'ny ambaratonga rehetra ireo fironana ara-politika fototra hita nandritra ny dingana; fepetra ara-teknika nohamafisina izay tsy maintsy manambatra ny fepetra hisorohana ny fahapotehan'ny tany, hampihena ny fizotran'ny fahapotehana amin'ny alàlan'ny fomba fanao tsara indrindra ary hamolavola ny famerenana amin'ny laoniny ny tany simba. Hifototra amin’izany izy ireo amin’ny fanatsarana ny vokatra sy ny tahiry karbônina any amin’ny faritra voavoly sy ny ahitra, ny fampitomboana ny fandrakofana ny fotodrafitrasa maitso, ny fampihenana ny fiovan’ny ala sy ny tany mando ho karazana rakotra zava-maniry hafa; ny fanetsiketsehana ny fandrisihana ara-bola izay tsy maintsy tafiditra ao anatin'ny fanoloran-tena bebe kokoa ny fanjakana sy ny fampidirana tsara kokoa ny sehatra tsy miankina amin'ny fampitomboana ny asa fanarenana ny tany simba, amin'ny alalan'ny fampivoarana ny fahaiza-manaon'ny sehatra iraisam-pirenena ary amin'ny alalan'ny hetsika fikarohana momba ny fitantanana ny tany maharitra mifandraika amin'ny zavamananaina sy ny fiovan'ny toetr'andro. .
Fifanarahana momba ny zava-manan'aina samihafa
Ny Fifanarahana momba ny fahasamihafàna biolojika (CBD) dia fifanarahana iraisam-pirenena mifamatotra ara-dalàna izay manana tanjona telo lehibe: ny fiarovana ny fahasamihafàna biolojika, ny fampiasana maharitra ny fahasamihafana biolojika ary ny fizarana ara-drariny sy ara-drariny ny tombontsoa azo avy amin'ny fampiasana ny harena voajanahary . Ny tanjony amin'ny ankapobeny dia ny hamporisika ireo fepetra hitondra ho amin'ny hoavy maharitra. Ny fiarovana ny fahasamihafan'ny biôlôjika dia zava-dehibe iraisan'ny olombelona. Ny Fifanarahana momba ny fahasamihafana biolojika dia mikendry ny ambaratonga rehetra amin'ny fahasamihafan'ny biolojika: ny tontolo iainana, ny karazana ary ny loharanon-karena. Izy io koa dia mihatra amin'ny bioteknolojia, indrindra ao anatin'ny rafitry ny Cartagena Protocol momba ny fisorohana ny risika bioteknolojia.
Raha ny marina, mandrakotra ny sehatra rehetra mety ho mifandray mivantana na ankolaka amin'ny fahasamihafan'ny biolojika sy ny anjara asany amin'ny fampandrosoana, manomboka amin'ny siansa, politika ary fanabeazana ka hatramin'ny fambolena, fandraharahana, kolontsaina sy ny maro hafa. Ny filankevi-pitantanan'ny Fifanarahana momba ny fahasamihafàna biolojika dia ny fihaonamben'ny antoko (COP). Ity vondrona ambony ity dia ahitana ny governemanta rehetra izay nankatoavina ny fifanarahana (ireo Antoko) ary mivory isaky ny roa taona mba hijery ny fandrosoana, hametraka ny laharam-pahamehana ary hanapa-kevitra momba ny drafitry ny asa. Any Montréal, Kanada, ny Sekretera misahana ny Fifanarahana Momba ny Fahasamihafana Biolojika. Ny tena anjara asany dia ny manampy ny governemanta amin'ny fanatanterahana ny Fifanarahana sy ny fandaharan'asany, ny fikarakarana fivoriana, ny fandrafetana antontan-taratasy ary ny fandrindrana amin'ny fikambanana iraisam-pirenena hafa, ary ny fanangonana sy fanaparitahana vaovao. Ny Sekretera Mpanatanteraka no lehiben'ny sekretera. Nosokafana ho sonia ilay Fifanarahana tamin’ny 5 Jona 1992 tao amin’ny Fihaonamben’ny Firenena Mikambana momba ny Tontolo Iainana sy ny Fampandrosoana, izay antsoina matetika hoe “Fihaonana an-tampony eto an-tany” ao Rio. Hatramin'izao, manana Antoko 196 izy io.
Fifanarahana momba ny fiovaovan'ny toetrandro
Mampifanaraka ny tenany amin’ny Tanjon’ny Fampandrosoana Arivo Taona (MDGs) napetraky ny rafitry ny Firenena Mikambana i Madagasikara. Ny tena tanjona dia ny hampihena ny fahantrana amin'ny antsasany amin'ny taona 2015. Ny fanatrarana izany tanjona izany dia mitaky ny fampivoarana ny sehatry ny asa sasany izay miahiahy hatrany amin'ny fiovan'ny toetr'andro. Manoloana ny loza ateraky ny fiovaovan'ny toetr'andro dia ilaina ny mamaritra ny politikam-pirenena hiadiana amin'ny fiovaovan'ny toetr'andro mba hisian'ny fampandrosoana maharitra.
Tafiditra ao anatin’ny fampiharana ny Fifanarahan’ny Firenena Mikambana momba ny fiovan’ny toetr’andro sy ny Protocole Kyoto izay neken’i Madagasikara tamin’ny taona 1998 sy 2003 ny politika nasionaly miady amin’ny fiovan’ny toetr’andro (PNLCC). Tanjona ny hitantana amin’ny fomba mahomby ny fiovaovan’ny toetr’andro mba hampihenana ny voka-dratsy aterany amin’ny sehatra samihafa sy amin’ny sehatra samihafa. Ankoatra izay, tafiditra ao anatin’ny politikam-pirenena momba ny tontolo iainana io politika io.
Ity antontan-taratasy ity dia mikendry ny hanamafisana ny ady amin'ny fiovaovan'ny toetr'andro ao amin'ny firenena, ary amin'io lafiny io dia natao ho fanondroana ny hetsika hatao. Izy io koa dia manome ny toromarika fototra amin'ny ady amin'ny fiovaovan'ny toetr'andro mifantoka amin'ny paikady fampiharana. Izany dia ahafahana mamporisika ny mpampiasa vola sy ny mpiara-miombon'antoka ara-teknika sy ara-bola eo amin'ny sehatry ny fiovan'ny toetr'andro.
ZAVA-NITRANGA
07 septambra 2023
Misongadina amin'ny COP 28
Madagaskar
